De vereniging voor Kinderpostzegels & Maximafilie

[ home ]

De populaire kinderpostzegel

Zonder overdrijving kan gesteld worden dat kinderpostzegels de populairste zegels van ons land zijn. Bekend maakt bemint! Dit is bepaald niet verwonderlijk als we in het verleden terug gaan.

Vanaf 1949 halen de leerlingen van de hoogste klassen van de basisschool ieder jaar tijdens de kinderpostzegelscholenactie bestellingen op van kinderpostzegels en prentbriefkaarten. Met deurzak (waarop de zegels en prentbriefkaarten zijn afgebeeld), deurzegeltjes (het uiterlijke bewijs op het deurraam voor anderen dat er al een bestelling is geplaatst) en een pen trekken de scholieren bestellingen opnemend langs de huisdeuren in stad en land. Op school worden ze met een rijkelijk geïllustreerde kinderpostzegelactiekrant op het een en ander voorbereid.

DeurzegelDeurzegel
Deurzegels uit 1971 & 1962

Promotie en propagandamateriaal van de kinderzegel

Naast de kinderpostzegels en de prentbriefkaarten zijn er een groot aantal verzamelaars die ook de reeds aangehaalde 'randverschijnselen van de kinderpostzegelactie' verzamelen als deurzak, deurzegeltje, actiekrant, Damenveloppen met Damstempel en een grote verscheidenheid aan aantrekkelijk geïllustreerd foldermateriaal. Al deze veelkleurige en gevarieerde randverschijnselen worden door de Stichting Kinderpostzegels Nederland (SKN) uitgegeven.


Klik hier voor een vergroting.
PTT-introductiefolder
Kinderpostzegels 1955

PTT Post Filatelie (PPF) die op aanvraag van het SKN de kinderpostzegels uitgeeft en distribueert, strooit per jaar ook een veelheid aan (reclame)drukwerk over ons land uit voor, tijdens en na de kinderzegelactie; sommige uitgaven in eendrachtige samenwerking met het SKN.

Tot de PPF-uitgaven behoren o.a. introductiefolders. relatiefolders, brievenbusaffiches, reclameschildjes, stempelvlaggen, etc., etc.

Het aantrekkelijke van dit postzegelonderwerp bestaat voor velen niet alleen uit de grote gevarieerdheid in aantal en uitvoering van de series kinderpostzegels, prentbriefkaarten en reclameartikelen, maar ook uit een vorm van jeugdsentiment (= verheerlijking van de kinderzegelacties uit de jeugd met zijn zegels, kaarten en foldermateriaal).

Brievenbusaffiche
Klik hier voor een vergroting.
S.K.N. Brievenbusaffiche
Kinderpostzegels 1980

Zelfs specialisaties van de jaarlijks terugkerende randverschijnselen als affiches, deurzegels, brievenbusschildjes, stempelvlaggenopstuk, geïllustreerde kinderbriefkaarten, enz. worden door velen aangelegd om de veelheid aan aantrekkelijk materiaal enigszins in de hand te houden.

Kinderpostzegelbedankkaarten

Een speciaal collectorsitem dat bijna iedere kinderpostzegelverzamelaar aanlegt, zijn de grafisch zeer geslaagd vormgegeven kinderpostzegelbedankkaarten; een jaarlijkse coproduktie van het SKN en PPF.
Op een dubbele kaart met rondom een quasi postzegeltanding is op de voorkant een vergrote kinderpostzegel gedrukt. Aan de binnenkant bevindt zich links een tekst en rechts een afgestempelde kinderpostzegel. Op de achterkant is het oplage aantal en een telnummer vermeld.

Kinderpostzegelbedankkaart
Klik hier voor een vergroting
Kinderpostzegelbedankkaart 1978
Type: Schoolkaart

Kinderpostzegelbedankkaart
Klik hier voor een vergroting
Kinderpostzegelbedankkaart 1978
(binnenzijde)

Deze kaarten worden uitsluitend ter beschikking gesteld door het SKN aan degenen die zich verdienstelijk hebben gemaakt voor het verspreiden van kinderpostzegels. Ze zijn bedoeld als blijk van waardering voor de leden van de plaatselijke comités, de medewerkers aan de postzegelactie op de scholen (= leerkrachten) en aan bedrijven/instellingen/particulieren die in een keer een grote bestelling hebben geplaatst.
Tot voor enkele jaren werden er drie kaarten met verschillende teksten in gevarieerde oplagen uitgegeven: de C-kaarten voor de comitéleden, de S-kaarten voor het onderwijzend personeel en de B-kaarten voor de bedrijven. Momenteel kent deze uitgave die aan verzamelaars niet ter beschikking kunnen worden gesteld, geen tekstvariaties meer.

Ook de jonge medewerkers worden ieder jaar bedankt voor hun belangrijk aandeel (als werkers op de vloer) in de verkoop van kinderpostzegels; aanvankelijk collectief, naderhand individueel. Tot de voor kinderen begerenswaardige en eigentijdse 'bedankjes' behoren o.a. vloeibladen, memokaartjes met daarop o.a. een eeuwig durende kalender, stickers, buttons en flippo's.

Randverschijnselen bij de ouderenpostzegels/zomerpostzegels

Gelijk aan de kinderzegels kennen de ouderenpostzegels/zomerpostzegels naast haar eigen begerenswaardige foldermateriaal ook dezelfde hierboven aangehaalde promotie/reclameuitgaven van PTT Post Filatelie (PPF) als folders, affiches en stempels.
De ouderenzegels (op aanvraag van het Fonds Zomerpostzegels ook uitgegeven door PPF) kennen eveneens bedankkaarten voor medewerkers en afnemers van grotere bestellingen ouderenpostzegels en/of prentbriefkaarten.

Zomerzegelbedankkaart
Klik hier voor een vergroting.
Zomerzegelbedankkaart 1983

De verscheidenheid van de zomerzegelbedankkaarten in formaat, afmeting, vorm, tekst en illustratie hangt ongetwijfeld samen met de diversiteit aan onderwerpen op sociaal en cultureel gebied weergegeven op de zomerzegels.
Vanaf 1991 zijn de zomerzegels ouderenpostzegels gaan heten. In de bedankkaarten is vanaf dat moment eenheid in de uitvoering van de kaarten gekomen: ze zijn alle in tegenstelling tot de voorgaande van een afgestempelde serie zegels voorzien.
Medewerkers van incidentele postzegelaanvraagcomités als die van de Rode Kruiszegels, kankerbestrijdingszegels, watersnoodzegels en Amphilexzegels 1967 hebben ook bedankkaarten verstrekt.

SKN Prentbriefkaart
Klik hier voor een vergroting.
S.K.N. Prentbriefkaart
Kinderzegelactie 1975

Tot slot

De Kontaktgroep heeft van de populaire kinderpostzegelitems overzichtelijke en (een) rijk geïllustreerde en omvangrijk gedocumenteerde uitgave/catalogi uitgegeven over de:

  • randverschijnselen vanaf 1924 van de kinderpostzegels;
  • prentbriefkaarten van de scholenacties;
  • kinderpostzegelbedankkaarten.

Van de hierboven beschreven en de erbij behorende randverschijnselen wordt in iedere bulletinaflevering van de Kontaktgroep (verschijnt vier maal per jaar) in historisch en actueel verband gedetailleerd aandacht gegeven.

Voor verdere inlichtingen over het lidmaatschap van onze vereniging kunt U een gratis informatiefolder aanvragen bij de secretaris:

de heer W. Verbeek,
Oranjepoldererf 6,
2807 NE Gouda,
Tel.: 0182 - 531449
wvhb_13@hetnet.nl